Από Σάββας Δ. Βλάσσης

Η είδηση της καταργήσεως του Σχολείου Υποβρυχίων Καταστροφών Στρατού Ξηράς (ΣΥΚΣΞ) με εντολή του Α/ΓΕΕΘΑ, όπως αποκάλυψε στις αρχές Ιουνίου ο ΔΟΥΡΕΙΟΣ ΙΠΠΟΣ (τεύχος 30), δεν φαίνεται να υπακούει στους κανόνες του ορθολογισμού ή σε ουσιώδη κριτήρια σχετιζόμενα με την επιχειρησιακή ετοιμότητα. Στην πραγματικότητα, η απόφαση δεν δικαιολογείται ούτε καν με βάση οικονομικά κριτήρια, τα οποία υποτίθεται, λόγω της κρίσης και της διαρκούς συρρικνώσεως των λειτουργικών προϋπολογισμών των Γενικών Επιτελείων, επιβάλλουν περικοπές.

Η οικονομική διάσταση ήταν ακριβώς η αιτία για την οποία το 2016, η ΓΕΣ/ΔΕΔ αποφάσισε να μην αποστείλει προσωπικό των Ειδικών Δυνάμεων για εκπαίδευση στο Σχολείο Υποβρυχίων Καταστροφών (ΣΥΚ) του Πολεμικού Ναυτικού. Τα δεδομένα ήταν καταλυτικά. Το κόστος της εκπαιδεύσεως ενός στελέχους στο ΣΥΚΣΞ μόλις υπερέβαινε τα 9.000 ευρώ, την στιγμή που το Πολεμικό Ναυτικό είχε αυξήσει το κόστος ανά άτομο για την φοίτηση στο ΣΥΚ από περίπου 20.000, στα 30.000 ευρώ! Από οικονομικής και επιχειρησιακής πλευράς, η ΓΕΣ/ΔΕΔ έκρινε ότι η αποστολή στελεχών προς εκπαίδευση στο ΣΥΚ, πέρα από μη εξυπηρετούσα τις ανάγκες των μονάδων Ειδικών Δυνάμεων, ήταν πλέον και οικονομικώς ασύμφορη.

Ενώπιον αυτής της εξελίξεως, ο Α/ΓΕΕΘΑ Ναύαρχος Ευάγγελος Αποστολάκης μερίμνησε προσωπικώς κι εξευρέθηκαν κονδύλια ώστε η ΓΕΣ/ΔΕΔ να αποστείλει στελέχη, τα οποία όντως φοίτησαν στο 185ο ΣΥΚ που λειτούργησε το 2017. Παραλλήλως, μέσω υπηρεσιακής αλληλογραφίας, «προέτρεψε» την ΓΕΣ/ΔΕΔ να μην λειτουργήσει το ΣΥΚΣΞ και να στέλνει στελέχη για εκπαίδευση αποκλειστικώς στο ΣΥΚ. Η ΓΕΣ/ΔΕΔ έκρινε ότι με βάση και τα οικονομικά δεδομένα, το ΣΥΚΣΞ έπρεπε να διατηρηθεί ως η μόνη επιλογή. Πράγματι, για το 2017 προγραμματίσθηκε η λειτουργία δύο σχολείων και το α΄ εξάμηνο λειτούργησε το πρώτο εξ αυτών (13ο ΣΥΚΣΞ). Στα τέλη του 2016 ακολούθησε νέα «προτροπή» του Α/ΓΕΕΘΑ μετά και την αλλαγή Διευθυντού ΓΕΣ/ΔΕΔ, πλην όμως η απάντηση ήταν ίδια, βασισμένη ακριβώς στα ίδια επιχειρήματα.

Από το σημείο αυτό και μετά, μην θέλοντας να λάβει υπ’ όψιν την επιχειρηματολογία της ΓΕΣ/ΔΕΔ, ούτε να θέσει το ζήτημα προς ευρύτερη εξέταση, ακολούθησαν προφορικές διαταγές του Α/ΓΕΕΘΑ για παύση λειτουργίας του ΣΥΚΣΞ. Υπενθυμίζεται εδώ ότι όταν αποφασίσθηκε η λειτουργία του ΣΥΚΣΞ το 2007, προηγήθηκαν δύο παράλληλες σχετικές μελέτες, μία από το ΓΕΣ και μία από το ΓΕΕΘΑ, που είχαν καταλήξει στο ίδιο συμπέρασμα! Παραλλήλως, ο Ναύαρχος Αποστολάκης αποφάσισε να τοποθετηθούν στους εκπαιδευτές του ΣΥΚ και στελέχη από τον Στρατό Ξηράς, ώστε να υπάρχει πλέον «διακλαδική» μορφή.

Η τελευταία προσθήκη λειτουργεί απλώς προσχηματικώς και είναι άνευ ουσίας, αφού σκοπός δείχνει να είναι μόνο η «διάσωση» του ΣΥΚ έναντι του ΣΥΚΣΞ. Η πραγματικότητα είναι ότι επί σειρά ετών, το ΣΥΚ στην ουσία συντηρείται από τον Στρατό Ξηράς! Κάθε φορά που η ΓΕΣ/ΔΕΔ δηλώνει στελέχη για να παρακολουθήσουν το ΣΥΚ, δεσμεύονται 30.000 ευρώ ανά άτομο και το συνολικό κονδύλι μεταφέρεται από τον προϋπολογισμό του ΓΕΣ στον προϋπολογισμό του ΓΕΝ. Μάλιστα, ανεξαρτήτως του αν το στέλεχος αποφοιτήσει ή εγκαταλείψει, το χρηματικό ποσό παραμένει στην ΔΥΚ και δεν επιστρέφεται. Επειδή το Πολεμικό Ναυτικό ανέκαθεν διέθετε μικρή «δεξαμενή» προσωπικού από την οποία εξασφάλιζε εθελοντές για υπηρεσία βατραχανθρώπου, το προσωπικό και τα κονδύλια του ΓΕΣ ήταν αυτά που κάλυπταν οικονομικώς την λειτουργία του ΣΥΚ και άλλες ανάγκες της ΔΥΚ. Η απόφαση λοιπόν της ΓΕΣ/ΔΕΔ το 2016 να διακόψει την αποστολή στελεχών της προς εκπαίδευση στο ΣΥΚ, θεωρήθηκε η «χαριστική βολή» για την λειτουργία αυτού.

Επειδή είναι αυτονόητο ότι το ΣΥΚ δεν μπορεί να αλλάξει ως προς την μορφή και φιλοσοφία του, το ορθολογικό θα ήταν να παύσει η διεξαγωγή του δύο φορές ανά έτος και λόγω μικρής προσελεύσεως εθελοντών, να λειτουργεί μόνο όταν συγκεντρώνεται ικανοποιητικός αριθμός. Αντ’ αυτού, ο Ναύαρχος Αποστολάκης, με προσχηματική επίκληση της «διακλαδικότητας», καταργεί το οικονομικώς βιώσιμο ΣΥΚΣΞ και διατηρεί μόνο το ασύμφορο ΣΥΚ, το οποίο όμως ως φιλοσοφία, είναι δομημένο έτσι ώστε να απευθύνεται στις ανάγκες της ΔΥΚ και όχι του πολύ μεγαλύτερου συνόλου των Ειδικών Δυνάμεων του Στρατού Ξηράς – ο ουσιώδης λόγος για τον οποίο καθιερώθηκε το ΣΥΚΣΞ. Είτε με διακλαδική «ομάδα» εκπαιδευτών στο ΣΥΚ είτε όχι, δεν εξυπηρετούνται οι επιχειρησιακές ανάγκες των Ειδικών Δυνάμεων και το αξιόμαχο των τελευταίων τίθεται σε δεύτερη μοίρα έναντι της «διασώσεως» ενός σχολείου άλλου Κλάδου.

Η απόφαση του Α/ΓΕΕΘΑ αγνοεί τις επιχειρησιακές ανάγκες των Ειδικών Δυνάμεων, την παράδοση αυτών, την οικονομία πόρων. Αγνοεί όμως και την ασφάλεια, καθόσον στην μέχρι σήμερα λειτουργία του ΣΥΚΣΞ δεν υπήρξαν δυστυχήματα. Το τελευταίο θα έπρεπε να ληφθεί πολύ σοβαρά υπ’ όψιν από τον Ναύαρχο Αποστολάκη, δεδομένου ότι κατά την περίοδο 1998-2001 που διατέλεσε διοικητής στην ΜΥΚ, θρήνησε 5 νεκρούς από δυστυχήματα.